Volgens de vergunning, die op 4 juni 2026 werd toegekend, zullen tienduizenden steuren jarenlang worden gehouden in kunstmatige bassins. Op basis van een gemiddeld gewicht van 10 kilogram per vis gaat het naar schatting om ongeveer 40.000 dieren.
Tot twintig jaar in gevangenschap
Steuren zijn geen productiemachines, maar wilde trekvissen die in de natuur enorme afstanden afleggen en zeer oud kunnen worden. In Kinrooi zouden ze hun volledige leven doorbrengen in een gebouw, in een gesloten water-recirculatiesysteem, zonder ooit in contact te komen met hun natuurlijke leefomgeving.
Het project voorziet dat de vissen minstens zeven en maximaal twintig jaar in gevangenschap worden gehouden. Vrouwelijke steuren moeten meestal ouder zijn dan tien jaar voordat hun eitjes uit hun buik kunnen worden gehaald voor kaviaar. De vergunning vermeldt bovendien niet hoe groot de bassins precies zijn of hoeveel dieren er per bassin zouden worden gehouden.
Kaviaar zonder dierenleed? Dat bestaat niet
Traditioneel worden vrouwelijke steuren gedood om hun eitjes te verwijderen. Soms worden zogenaamde ‘no-kill’-methodes voorgesteld als diervriendelijker alternatief, maar ook die brengen ernstige welzijnsrisico’s met zich mee. Ze vereisen vaak herhaalde vangsten, verdovingen, hormonale behandelingen, geforceerde manipulaties van de buik, incisies of chirurgische ingrepen om hun eitjes te verwijderen. Dat veroorzaakt stress, pijn, verwondingen en soms zelfs sterfte.
Daarbovenop komt de stress van herhaalde manipulatie. Wetenschappelijke studies tonen aan dat het stresshormoon cortisol bij vissen stijgt na manipulatie. Ook gesloten kweeksystemen zijn kwetsbaar: zuurstofgehalte, temperatuur, ammoniak en nitriet moeten voortdurend gemeten en onder controle blijven. Elke storing kan ernstige gevolgen hebben voor de gezondheid en het welzijn van de dieren.
Voor GAIA is vooral duidelijk wat we nog níét weten. De impact van het jarenlange gevangenschap op het mentale welzijn en natuurlijke gedrag van steuren is onvoldoende onderzocht. Ook over bezettingsdichtheid, manipulaties, verdoving, slachtmethoden, het teweegbrengen van bewusteloosheid en technieken om eitjes te verwijderen bestaat nog te veel onduidelijkheid.
Precies daarom vraagt GAIA dat het voorzorgsprincipe wordt toegepast. Zolang niet kan worden aangetoond dat een industriële kwekerij van deze omvang verenigbaar is met het welzijn van steuren, mag dit project geen groen licht krijgen.
